tháng 10 2011 ~ Gioan Thiên Chúa

(Hospitaller Order of St. John of God - O.H.)

“Hội Dòng Trợ Thế thuộc gia đình tu trì đã được Đức Thánh Cha Piô V phê chuẩn ngày 01.01.1572, qua Sắc-chỉ Licet ex debito, thể theo lời thỉnh cầu của các Anh Em đồ đệ của thánh Gioan Thiên Chúa, và được công nhận trong Hội Thánh dưới danh hiệu: DÒNG TRỢ THẾ THÁNH GIOAN THIÊN CHÚA

GIỚI THIỆU DÒNG TRỢ THẾ THÁNH GIOAN THIÊN CHÚA
Tỉnh Dòng Đức Maria Thánh Linh

70/5 K.P.9 Tân-Biên, Biên-Hòa, Đồng-Nai, Việt-Nam

Email: gatcvietnam@yahoo.co.uk

Tel & Fax: (0084) 061 3884156

1. Nguồn gốc và sự phát triển của Hội Dòng Trợ Thế Thánh Gioan Thiên Chúa

Theo Hiến pháp, “Hội Dòng Trợ Thế thuộc gia đình tu trì đã được Đức Thánh Cha Piô V phê chuẩn ngày 01.01.1572, qua Sắc-chỉ Licet ex debito, thể theo lời thỉnh cầu của các Anh Em đồ đệ của thánh Gioan Thiên Chúa, và được công nhận trong Hội Thánh dưới danh hiệu: DÒNG TRỢ THẾ THÁNH GIOAN THIÊN CHÚA (Hiến Pháp I, 1). Là Hội Dòng Giáo Hoàng trực thuộc Tòa Thánh, ngay từ đầu đã được Giáo Hội cho phép một số tu sĩ lãnh tác vụ linh mục để thi hành công tác mục vụ trong cộng đoàn và ban các bí tích cho bệnh nhân.

2. Tiểu sử vị sáng lập Hội Dòng

Thánh Gioan Thiên Chúa, với tên gọi là Gioan Cidade, sinh vào khoảng năm 1495 tại làng Montermor-O-Novo, nước Bồ Đào Nha. Cha là ông An-rê, và mẹ là bà Tê-rê-xa. Năm lên tám tuổi, Gioan đã theo một người khách lạ lưu lạc đến vùng Oropesa, nước Tây Ban Nha. Khi đến vùng Oropesa, em bị bỏ rơi và được gia đình ông Francois de Mjoral nhận về nuôi dạy. Lớn lên Gioan đã làm nhiều nghề như chăn chiên, làm mã phu, hai lần đi lính (một lần đánh chiếm lại Fontarabia và một lần đánh quân Thổ Nhĩ Kỳ ở Viên), đi đắp thành ở Phi Châu, đi bán tranh ảnh, sách báo và bán củi ở Grenade.

Ngày 20.01.1539, Gioan được ơn hoán cải nhờ bởi bài giảng của linh mục Gioan d’Avilla trong thánh lễ kính thánh Tử đạo Sébastiano. Nội dung bài giảng nói về sự nguy hiểm của tội lỗi và lòng thương xót của Thiên Chúa đã khiến cho Gioan xúc động tột cùng, trở nên giống như người điên, vừa chạy vừa la to về những lỗi phạm của mình với Chúa và với tha nhân. Chính vì thế mà người ta đã đưa Gioan vào bệnh viện tâm thần Hoàng Gia Tây Ban Nha để chữa bệnh tâm thần. Nhưng ít ngày sau Gioan đã bình tâm trở lại và được xuất viện. Gioan tìm đến cha Gioan d’Avilla để xin được ngài linh hướng. Vào tháng 10 năm đó, Gioan đi hành hương Đức Mẹ Guadaloupe và sau đó đã đến bệnh viện của các tu sĩ Dòng Hiêrônimô để phục vụ bệnh nhân. Qua công việc này, Gioan đã học được cách tổ chức bệnh viện cũng cách săn sóc bệnh nhân.

Tháng 12.1539 Gioan mua một căn nhà tại phố Lucena, nước Tây Ban Nha để làm nơi trú thân cho những người nghèo khổ, bệnh tật không nơi trú ngụ. Hằng ngày ngoài việc tắm rửa, băng bó những vết thương lở loét cho bệnh nhân … Gioan còn đi xin của bố thí để nuôi họ. Thấy công việc bác ái tốt lành của Gioan nên Đức Cha Ramirez là Giám Mục thành Tuy đã đặt tên cho Gioan Cidade là Gioan Thiên Chúa, và Ngài ban cho Gioan một chiếc áo giống như áo nhà tu, để Gioan không thể cởi đổi áo lành lấy áo rách của những người nghèo như đã thường làm trước đây.

Nhờ sự giúp đỡ của các vị ân nhân nên Gioan Thiên Chúa đã lập thêm được những nhà khác để tiếp đón bệnh nhân, người nghèo khổ bất hạnh. Qua việc làm bác ái hằng ngày, Gioan Thiên Chúa đã cho khiến nhiều người cảm động ra tay giúp đỡ. Cũng có những người tự nguyện đến xin được cộng tác và sau này chính họ là những người tiếp nối sự nghiệp của Gioan Thiên Chúa.

Qua bao năm tháng miệt mài với việc chăm sóc bệnh nhân và những người nghèo khổ đã khiến Gioan ngày càng suy yếu, nên trong một lần đi vớt củi cùng với người thanh niên tại sông Génil. Do sơ suất, người thanh niên đã bị nước sông cuốn trôi và Gioan đã nhảy xuống sông để cứu vớt bạn mình trong thời tiết giá lạnh. Sau những ngày đó, Gioan đã lâm bệnh và qua đời ngày 08.03.1550.

Hội Thánh đã tuyên phong Gioan Thiên Chúa – vị anh hùng bác ái lên hàng Chân Phước ngày 21-09-1630 do Đức Giáo Hoàng URBANO VIII và lên bậc Hiển Thánh ngày 16-10-1690 do Đức Giáo Hoàng Alexandre VIII.

Ngày 27-05-1886 Đức Giáo Hòang Leo XIII tuyên phong thánh Gioan Thiên Chúa và thánh Camilo de Lellis làm bổn mạng các bệnh nhân và bệnh viện.

Ngày 28-08-1930 Đức Giáo Hòang Piô XI đã long trọng đặt thánh Gioan Thiên Chúa và thánh Camilo de Lellis làm đấng phù hộ các nghiệp đoàn điều dưỡng Công giáo, cùng tất cả các nam nữ y tá trong mọi thời đại.

Ngày 06-03-1940 Đức Giáo Hòang Piô XII tuyên phong thánh Gioan Thiên Chúa là bổn mạng đệ nhị thành phố Granada, nước Tây Ban Nha.

3. Lịch sử Hội Dòng Trợ Thánh Thánh Gioan Thiên Chúa.

a. Trên thế giới

Hội Dòng Trợ Thế Thánh Gioan Thiên Chúa đã hơn 500 năm hiện diện và phục vụ Chúa trong lòng Mẹ Giáo Hội. Với sứ mạng phục vụ bệnh nhân và người nghèo khổ, “Hội Dòng thuộc về một gia đình tu trì đã được Đức Thánh Cha Piô V phê chuẩn ngày 01. 01.1572, thể theo lời thỉnh cầu của các Anh Em, và được công nhận trong Hội Thánh dưới danh hiệu: DÒNG TRỢ THẾ THÁNH GIOAN THIÊN CHÚA (HP I, 1). Các tu sĩ tuân giữ các lời khấn: khiết tịnh, thanh bần, vâng phục và trợ thế (phục vụ bệnh nhân).

Tính đến nay Hội Dòng đã hiện diện và phát triển tại 56 quốc gia, gồm có 21 Tỉnh Dòng, 1 Phụ Tỉnh, 6 Tỉnh Uỷ và 6 Tổng Ủy. Dòng hoạt động tông đồ phục vụ các bệnh nhân và người nghèo khổ tại 296 Trung tâm trợ thế.

b. Tại Việt Nam

Năm 1952, Hội Dòng Trợ Thế Thánh Gioan Thiên Chúa được thành lập tại Bùi Chu, Bắc-Việt do các tu sĩ thuộc Tỉnh Dòng Canada, qua lời mời của Đức Cha Phêrô Maria Phạm Ngọc Chi, Giám Mục giáo phận Bùi Chu.

Năm 1954, Hội Dòng lập thêm một cơ sở mới tại Thái Hà ấp, Hà Nội, nhưng cơ sở này chưa hoạt động thì Dòng di chuyển vào Miền Nam do hiệp định Genève chia đôi đất nước.

Năm 1956, các anh em tu sĩ, dẫn đầu là Cha William Gannon đến lập Tu viện và Bệnh viện Đức Mẹ Chỉ Bảo Đàng Lành tại giáo xứ Thánh Tâm, Hố Nai, Biên Hoà, Đồng Nai.

Năm 1972, Đức Cha Phêrô Maria Phạm Ngọc Chi, Giám Mục giáo phận Đà Nẵng lại mời Hội Dòng đến Giáo phận của Ngài lập thêm Tu Viện và Bệnh Viện An Bình để cùng cộng tác với các nữ tu Dòng Thánh Phaolô thực hiện sứ mạng phục vụ bệnh nhân tại đây.

Ngày 30-4-1975 đất nước Việt Nam hoàn toàn thống nhất. Tu viện và Bệnh Viện An Bình được Nhà Nước tiếp quản và tiếp tục hoạt động. Bệnh viện Đức Mẹ Chỉ Bảo Đàng Lành vẫn được điều hành bởi các tu sĩ Trợ Thế Việt Nam, dưới sự hướng dẫn của Sở Y-tế Đồng-Nai và Phòng Y-tế huỵên Thống-Nhất.

Ngày 01-03-1979, theo pháp lệnh của Nhà Nước Xã-hội Chủ-nghĩa Việt Nam, Bệnh-viện Đức Mẹ Chỉ Bảo Đàng Lành chính thức chuyển giao quyền quản lý bệnh viện cho Sở Y Tế Đồng Nai. Giai đoạn này, một số Tu-sĩ tiếp tục phục vụ bệnh nhân như là công nhân viên bệnh viện, còn một số chuyển sang học tập và nghiên cứu cách chữa bệnh bằng phương pháp Y-học Dân-tộc Cổ Truyền.

4. Đặc sủng của Hội Dòng

Đặc sủng và tinh thần trợ thế là do Chúa Thánh Thần phú ban cho thánh Gioan Thiên Chúa đã hiện diện trong ngài như một hạt giống phải được giữ cho được sống động nơi mọi người và qua mọi thời, bằng cách mở rộng sự hiện diện từ bi của Chúa Giêsu thành Nazareth và phục vụ những người đau khổ.

5. Linh đạo của Hội Dòng

Người Tu sĩ Dòng Trợ Thế Thánh Gioan Thiên Chúa:

- Luôn khát khao thể hiện sâu sắc hơn tâm tình của Chúa Kitô đối với người bệnh và người túng quẫn; đồng thời biểu lộ ra bằng những hành vi thương xót.

- Trở nên yếu đuối với người yếu đuối và giúp đỡ họ như những người được ưu ái của Nước Trời; loan báo cho họ tình thương của Chúa Cha và mầu nhiệm cứu độ toàn vẹn; bảo vệ quyền lợi của họ và dâng hiến cuộc đời mình cho họ.

Tính đặc thù của một tu sĩ Dòng Trợ Thế Thánh Gioan Thiên Chúa là phục vụ khiêm tốn, nhẫn nại và có trách nhiệm; kính trọng và trung thành đối với con người; cảm thông, nhân hậu và xả kỷ; chia sẻ những nỗi lo âu và những hy vọng của họ.

6. Sứ mạng của Hội Dòng

Hiến Pháp Dòng Trợ Thế Thánh Gioan Thiên Chúa định nghĩa sứ mạng như sau: “Được khích lệ bởi ân sủng nhận được, người tu sĩ trợ thế hiến thánh chính mình cho Thiên Chúa và hiến mình phục vụ Hội Thánh qua việc giúp đỡ những người bệnh tật và nghèo khổ, đặc biệt dành ưu tiên cho những người nghèo khổ nhất” (HP. 5).

Sứ mạng của Hội Dòng là “Rao giảng Tin Mừng cho thế giới đang đau khổ bằng cách phát triển các trung tâm và các tổ chức chăm sóc y tế và xã hội, để cống hiến sự trợ giúp toàn diện cho con người” (Hiến Chương Trợ Thế 1.3).

7. Bổn mạng của Hội Dòng: Lễ thánh Gioan Thiên Chúa, vào ngày 8 tháng 3 hàng năm.

8. Địa chỉ

a. Địa chỉ Trung Ương: S. Giovanni di Dio. Roma. Nocetta, Curia Generalizia, Fatebenefratelli. Via della Nocetta, 263, 00164. Roma - ITALIA

b. Trụ sở tại Việt Nam: 70/5 Khu phố 9, phường Tân Biên, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai. Điện thoại 061 3884156. Email: gatcvietnam@yahoo.co.uk

(1) Bề Trên đương nhiệm

Tu sĩ Donatus FORKAN

a. Bề Trên Tổng Quyền: Tu sĩ Donatus FORKAN.

b. Bề Trên tại Việt Nam: Tu sĩ Matthêu TRẦN ĐOÀN PHI.

(2) Các hoạt động tại Việt Nam

Sau ngày đất nước hoàn toàn thống nhất, để đạt tốt tiêu chí “vì mọi người” và áp dụng Thư Mục-vụ Hội-đồng Giám-mục Việt-Nam năm 1982 “Sống đạo trong lòng Dân-tộc”, Hội Dòng chuyển cách chữa bệnh từ Tây-dược sang cách chữa Đông-dược và phương pháp Cổ-truyền.

Hiện nay Hội Dòng có các cơ-sở y tế khám và điều trị cho bệnh nhân, phần lớn là người nghèo trong vùng lân cận và vùng sâu vùng xa. Với phương pháp điều trị bằng Đông dược, châm cứu, bấm huyệt, nhu châm và vật lý trị liệu ... tại các cơ sở:

Ngoài ra Hội Dòng còn tham gia:

- Cộng tác với các nhóm y bác sĩ thiện nguyện khám chữa bệnh từ thiện cho đồng bào vùng sâu vùng xa.

- Cộng tác với Uỷ Ban Bác-ái Xã-hội Giáo phận Xuân-Lộc tổ chức các khoá huấn luyện ngắn hạn cho các nhóm Gia Đình chăm sóc bệnh nhân của các giáo xứ về cách chăm sóc bệnh nhân giai đọan cuối tại tư gia, xứ đạo.

(3) Số cộng đoàn tại Việt Nam

- Tu viện Đức Mẹ Chỉ Bảo Đàng Lành: số 70/5 Khu phố 9, phường Tân Biên, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai. Email:

- Tu viện Ricard Pampuri: số D/023 Nam Sơn, xã Quang Trung, huyện Thống Nhất, Tỉnh Đồng Nai.

(4) Nhân sự:

Hình tu sĩ toàn Dòng tại Việt Nam

a. Khấn trọng: 38

b. Khấn tạm: 05

c. Tập sinh: 14

d. Thỉnh sinh: 16

(5) Điều kiện gia nhập

Hội Dòng luôn sẵn sàng đón nhận tất cả những ai thành tâm thiện chí muốn dấn thân phục vụ con người theo tôn chỉ của Dòng:

Các thanh niên tốt nghiệp Trung Học Phổ Thông;

Các y bác sĩ, điều dưỡng, dược sĩ;

Các chuyên viên y tế, kỹ thuật...

Và những ai có khả năng phục vụ người nghèo, người bệnh...

(6) Địa chỉ liên lạc về ơn gọi: Tu sĩ Phụ Trách Thỉnh Viện Ricard Pampuri, 70/5 Khu phố 9, phường Tân Biên, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai. Điện thoại 061 3884156